Hội thảo phổ biến Cam kết tham gia chương trình kế hoạch hóa gia đình toàn cầu đến năm 2030

Sáng ngày 09/6/2025, tại trụ sở Cục Dân số đã diễn ra hội thảo phổ biến Cam kết tham gia chương trình kế hoạch hóa gia đình toàn cầu đến năm 2030. Tham dự hội thảo có Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên, đại diện các Vụ, Cục, đơn vị thuộc và trực thuộc Bộ Y tế; đại diện Chi cục Dân số, Phòng Dân số, Sở Y tế 07 tỉnh, thành phố gồm: Hồ Chí Minh, Hậu Giang, Ninh Bình, Hưng Yên, Hoà Bình, Bắc Giang, Vĩnh Phúc. Cùng đại diện các Bộ, ngành và các đơn vị liên quan, và đại diện của các tổ chức quốc tế.

Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên nhấn mạnh, trong giai đoạn 2015 - 2019, mỗi năm trên thế giới có 121 triệu ca mang thai ngoài ý muốn, trong số đó 61% được giải quyết bằng phá thai, tương đương với 73 triệu ca phá thai mỗi năm, ước tính có khoảng 45% số ca phá thai không an toàn. Năm 2024, có 4,7 triệu trẻ sơ sinh (chiếm khoảng 3,5% tổng số trẻ sơ sinh trên toàn thế giới) được sinh ra từ các bà mẹ dưới 18 tuổi và khoảng 340.000 trẻ được sinh ra từ các bé gái dưới 15 tuổi. Sinh con lứa tuổi vị thành niên sẽ gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe và hạnh phúc của cả bà mẹ trẻ và những đứa trẻ.

 

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên phát biểu khai mạc

Việc được tiếp cận các dịch vụ kế hoạch hóa gia đình (KHHGĐ) và sức khỏe sinh sản là rất quan trọng đối với sức khỏe của phụ nữ và trẻ em trên toàn thế giới, giúp ngăn ngừa tử vong mẹ và giảm mang thai ngoài ý muốn. Mục tiêu 3.7 của Mục tiêu Phát triển Bền vững, Liên hiệp quốc kêu gọi các quốc gia “Đảm bảo khả năng tiếp cận phổ cập các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản và tình dục, bao gồm KHHGĐ, truyền thông và giáo dục cũng như lồng ghép sức khỏe sinh sản vào các chiến lược và chương trình quốc gia”.

Tại Việt Nam, mỗi năm dân số Việt Nam tăng thêm khoảng gần 01 triệu người. Số phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ (15-49) khoảng trên 25 triệu người, dự báo số phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ vẫn tiếp tục gia tăng, nhu cầu sử dụng các phương tiện tránh thai tiếp tục tăng. Mặc dù chất lượng dịch vụ KHHGĐ đã từng bước được cải thiện, tuy nhiên, vẫn còn một số bất cập. Qua kết quả điều tra các mục tiêu Phát triển bền vững về trẻ em và phụ nữ Việt Nam 2020 - 2021 cho thấy: Tổng nhu cầu chưa được đáp ứng về KHHGĐ không giảm mà tiếp tục tăng cao, từ 6,1% (2014) lên 10,2% (2021) ở nhóm phụ nữ hiện đã kết hôn hoặc sống chung, đặc biệt tỷ lệ này ở nhóm phụ nữ có quan hệ tình dục, hiện chưa kết hôn hoặc không sống chung như vợ chồng lên tới 40,7%. Tỉ suất sinh con ở vị thành niên (từ 15-19 tuổi) vẫn còn cao, trên toàn quốc là 42 trẻ sinh ra sống/1.000 phụ nữ, cao nhất ở khu vực Trung du và miền núi phía Bắc (115) và Tây Nguyên (76), nơi tập trung đông các dân tộc thiểu số.

Đảng, Nhà nước Việt Nam luôn quan tâm đến công tác dân số và có sự điều chỉnh chính sách để phù hợp với bối cảnh và tình hình thực tế trong nước cũng như trên thế giới. Nghị quyết số 21-NQ/TW của Hội nghị lần thứ sáu Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XII về công tác dân số trong tình hình mới, trong đó đề ra mục tiêu “Mọi phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ đều được tiếp cận thuận tiện với các biện pháp tránh thai hiện đại; giảm 2/3 số vị thành niên và thanh niên có thai ngoài ý muốn”. Có thể thấy, KHHGĐ tiếp tục là một nội dung quan trọng của công tác dân số.

Chương trình kế hoạch hóa gia đình toàn cầu đến năm 2020 (FP2020) là sáng kiến được đưa ra tại hội nghị thượng đỉnh về kế hoạch hóa gia đình tại London vào năm 2012 với các cam kết của nguyên thủ các quốc gia thực hiện việc giải quyết về chính sách, tài chính, cung ứng dịch vụ và loại bỏ những rào cản về văn hoá - xã hội đang ngăn cản phụ nữ tiếp cận được thông tin và dịch vụ KHHGĐ. Chương trình FP2030 là sự tiếp nối của FP2020 mà Việt Nam đã tham gia từ năm 2016.

Ngày 23/4/2021, Giám đốc FP2020 đã gửi thư cho Bộ trưởng Bộ Y tế Việt Nam mời Chính phủ Việt Nam tiếp tục tham gia hợp tác Cam kết FP2030. Được sự đồng ý của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long, ngày 31/01/2025, Bộ trưởng Đào Hồng Lan đã thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ ký Cam kết FP2030. Việc tham gia FP2030 giúp Việt Nam thể hiện vai trò ngày càng sâu rộng hơn, tích cực hơn đối với chương trình kế hoạch hóa gia đình toàn cầu, thể hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước ta về việc tích cực, chủ động hội nhập với khu vực và quốc tế.

Hôm nay, Cục Dân số, Bộ Y tế chủ trì phối hợp với Quỹ Dân số Liên hợp quốc được tổ chức Hội thảo phổ biến Cam kết tham gia chương trình kế hoạch hóa gia đình toàn cầu đến năm 2030 trong bối cảnh Bộ Y tế đang nghiên cứu các đề xuất, các chính sách và giải pháp cho chương trình KHHGĐ ở Việt Nam trong giai đoạn tới, khi mà số lượng phụ nữ từ 15 - 49 tuổi ở Việt Nam vẫn đang tiếp tục tăng, nhu cầu về phương tiện và dịch vụ tránh thai có chất lượng tiếp tục tăng. Trong giai đoạn tới, chương trình KHHGĐ cần có nguồn lực tương xứng thông qua các cam kết, hợp tác cùng các tổ chức quốc tế để đáp ứng đủ nhu cầu KHHGĐ, duy trì được các lợi ích xã hội, sức khỏe của người dân. Việc tham gia các thỏa thuận quốc tế, trong đó có FP2030 là một trong những hoạt động giúp Chính phủ Việt Nam hoàn thành các mục tiêu của Nghị quyết số 21-NQ/TW về công tác dân số trong tình hình mới, Chiến lược dân số Việt Nam đến năm 2030, Chương trình củng cố, phát triển và nâng cao chất lượng dịch vụ KHHGĐ đến năm 2030 và các mục tiêu phát triển bền vững (SDGs).

Cục trưởng Cục Dân số Lê Thanh Dũng tham luận về Cam kết tham gia Chương trình kế hoạch hóa gia đình toàn cầu đến năm 2030 (Cam kết FP2030) của Việt Nam

Hội thảo cũng đã nghe tham luận của các đại biểu tham dự với những nội dung quan trọng liên quan đến cam kết FP2030. Đại diện Cục Dân số, Bộ Y tế cho biết Cam kết tham gia Chương trình kế hoạch hóa gia đình toàn cầu đến năm 2030 của Việt Nam sẽ: Bảo đảm đầy đủ, đa dạng, an toàn, thuận tiện và cung cấp kịp thời các dịch vụ KHHGĐ có chất lượng và công bằng nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người dân; giảm nhu cầu chưa được đáp ứng của thanh niên, vị thành niên góp phần thực hiện thành công Chiến lược Dân số Việt Nam đến năm 2030. Việt nam cũng đưa ra bảy mục tiêu và những giải pháp cụ thể đó là: Tăng cường tiếp cận các biện pháp tránh thai hiện đại; giảm có thai ngoài ý muốn ở vị thành niên, thanh niên; tăng cường chất lượng dịch vụ kế hoạch hóa gia đình; tăng cường cung cấp biện pháp tránh thai phi lâm sàng; tăng cường cung cấp dịch vụ KHHGĐ lâm sàng tại các tuyến xã và huyện; tăng cường tuyên truyền, vận động người dân thực hiện KHHGĐ, sử dụng biện pháp tránh thai; đảm bảo nguồn lực để cung ứng dịch vụ KHHGĐ có chất lượng./.