Xuất bản thông tin Xuất bản thông tin

Sau 4 ngày liên tục bị đau âm ỉ vùng thượng vị không thuyên giảm, ông C. đã đến Bệnh viện Medlatec để thăm khám. Tại đây, qua thăm khám lâm sàng và làm các xét nghiệm, bác sĩ xác định ông bị viêm tụy cấp do biến chứng từ sỏi túi mật - căn bệnh mà trước đó ông không hề hay biết.

Phát hiện tình trạng viêm tụy cấp sau 4 ngày đau bụng thượng vị

Suốt 4 ngày nay, ông N.X.C. (51 tuổi, Hà Nội) xuất hiện tình trạng đau bụng thượng vị dai dẳng. Cơn đau được mô tả diễn ra liên tục có lúc quặn thành cơn, đau lan ra sau lưng, bụng chướng tăng dần, buồn nôn.

Khai thác tiền sử bệnh nhân cho biết, bản thân mắc đái tháo đường đang điều trị bằng thuốc và 2 đợt khởi phát gout cấp. Bệnh nhân không có tiền sử uống rượu bia, hút thuốc lá. Bác sĩ tiến hành chỉ định các kỹ thuật cận lâm sàng phục vụ chẩn đoán.

Trên hình ảnh chụp cắt lớp vi tính ổ bụng phát hiện tình trạng viêm tụy cấp thể phù nề (Balthazar C, CTSI 2 điểm).

Trên kết quả siêu âm ổ bụng tại Medlatec, bác sĩ phát hiện ông C. mắc sỏi bùn túi mật. Sỏi bùn túi mật được bác sĩ mô tả là sự tích tụ của tinh thể cholesterol, sắc tố mật và dịch mật đặc, lắng đọng trong lòng túi mật dưới dạng bùn. Dù không phải là sỏi rắn, nhưng sỏi bùn vẫn có thể làm tắc ống mật hoặc gây kích thích túi mật, dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như viêm tụy cấp – tình trạng mà ông C. đang đối mặt. Đây là kết quả chẩn đoán quan trọng, giúp giải thích chính xác nguyên nhân khiến ông bị đau âm ỉ vùng thượng vị kéo dài nhiều ngày.

Chẩn đoán xác định, tình trạng viêm tụy cấp của bệnh nhân là biến chứng từ sỏi túi mật gây ra. Ngay sau đó, bác sĩ tại Medlatec chỉ định bệnh nhân nhập viện và đưa ra phác đồ điều trị hiệu quả.

Căn bệnh đường tiêu hóa phổ biến, không trị triệt để dễ nguy hiểm tính mạng

Theo BSNT. Phạm Thị Quế - Trung tâm Tiêu hóa, Hệ thống Y tế Medlatec, sỏi túi mật là một trong những bệnh lý đường tiêu hóa phổ biến tại Việt Nam, thường gặp ở người trung niên và cao tuổi, nhất là những người có chế độ ăn nhiều dầu mỡ, ít chất xơ, hoặc có tiền sử rối loạn chuyển hóa. Tuy nhiên, do diễn tiến âm thầm, không có triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn đầu nên nhiều người chủ quan, không thăm khám định kỳ và bỏ qua điều trị sớm.

Sỏi túi mật hình thành khi các thành phần trong dịch mật kết tủa, tạo thành sỏi trong túi mật. Người bệnh có thể gặp các triệu chứng như: đầy bụng, chậm tiêu, đau âm ỉ hoặc dữ dội vùng hạ sườn phải hoặc thượng vị, buồn nôn.

Theo chuyên gia, việc phát hiện và điều trị sớm sỏi túi mật là yếu tố quan trọng giúp ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm. Điều trị có thể bao gồm dùng thuốc tan sỏi trong một số trường hợp, hoặc phẫu thuật cắt túi mật nếu sỏi lớn, gây triệu chứng hoặc có biến chứng. Đồng thời, người bệnh cần thay đổi lối sống, duy trì chế độ ăn uống lành mạnh và tái khám định kỳ để kiểm soát tốt tình trạng sức khỏe.

Sỏi túi mật nếu không được điều trị triệt để không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống mà còn có thể dẫn đến các biến chứng nặng như viêm tụy cấp, viêm đường mật, nhiễm trùng huyết – những tình trạng có thể đe dọa tính mạng. Vì vậy, mỗi người cần chủ động kiểm tra sức khỏe tiêu hóa định kỳ, đặc biệt khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường.

Phòng ngừa sỏi túi mật bằng cách nào?

Bác sĩ Quế đưa ra khuyến cáo về những biện pháp phòng ngừa sỏi túi mật hiệu quả. Theo đó, dựa vào nguyên nhân hình thành sỏi túi mật, có thể phòng ngừa sỏi túi mật bằng những cách sau:

• Sỏi bilirubin thường liên quan đến nhiễm trùng đường mật, giun chui ống mật. Do vậy để đề phòng cần ăn chín, uống sôi, tẩy giun định kỳ;

• Sỏi cholesterol thường liên quan đến chế độ ăn uống. Do vậy cần có chế độ ăn hợp lý. Hạn chế đồ ăn nhiều dầu mỡ, thịt đỏ, tăng cường uống đủ nước, không nhịn ăn;

• Những phụ nữ dùng thuốc tránh thai cần thăm khám và lựa chọn các loại thuốc phù hợp dựa trên tư vấn của bác sĩ;

• Ngoài ra, việc duy trì chế độ luyện tập thể dục thể thao cũng hạn chế hình thành sỏi túi mật. Bên cạnh đó có thể uống một số loại trà lợi mật như atiso, nhân trần…

Bên cạnh áp dụng các biện pháp phòng ngừa nêu trên, nghiêm túc thực hiện khám sức khỏe định kỳ là việc làm quan trọng giúp phát hiện sớm tình trạng sỏi túi mật, từ đó có phương án xử trí kịp thời. Nếu sỏi túi mật được phát hiện ở giai đoạn sớm, người bệnh sẽ có nhiều lựa chọn điều trị an toàn, hiệu quả, hạn chế tối đa nguy cơ biến chứng nguy hiểm.

Do đó, mỗi người, nhất là những người có yếu tố nguy cơ cao như béo phì, tiểu đường, rối loạn mỡ máu, phụ nữ sau sinh… nên hình thành thói quen khám sức khỏe định kỳ 6-12 tháng/lần để chủ động bảo vệ sức khỏe và phòng tránh biến chứng nghiêm trọng từ sỏi túi mật.

Phòng Truyền thông Y tế

Huyền Thị Lê