Sáng ngày 26/11/2025, tại Hội trường Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Miền Trung, Bộ Y tế tổ chức Hội nghị toàn quốc giao ban công tác pháp y tâm thần và bắt buộc chữa bệnh năm 2025. GS.TS Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, Chủ tịch Hội đồng Y khoa Quốc gia chủ trì Hội nghị.

Toàn cảnh hội nghị

Tham dự có đại diện Lãnh đạo và chuyên viên các Cục: Quản lý Khám, chữa bệnh, Cơ sở Hạ tầng và Thiết bị y tế; các Vụ: Tổ chức cán bộ, Kế hoạch - Tài chính; các đơn vị giám định pháp y tâm thần và bắt buộc chữa bệnh trên toàn quốc.

Đại diện Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) báo cáo

Tại Hội nghị, đại diện Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, TS.BS Vương Ánh Dương đã báo cáo công tác pháp y tâm thần và bắt buộc chữa bệnh trong năm 2025. Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2025, các đơn vị đã thực hiện 1.508 vụ giám định, trong đó 605 vụ án hình sự và 903 vụ việc dân sự. Trong điều trị bắt buộc chữa bệnh tính đến 30.6.2025 là 457 trường hợp mới, có 19 trường hợp bỏ trốn, trong đó nhiều trường hợp chưa truy tìm được lại. Tình trạng bỏ trốn tiếp tục là rủi ro pháp lý và an ninh đáng lo ngại; hệ thống đang gặp những khó khăn nghiêm trọng và kéo dài, đặc biệt ở bốn nhóm vấn đề lớn: Thiếu nhân lực, nhất là bác sĩ chuyên khoa sâu; Ccơ sở vật chất chật hẹp, xuống cấp, thiếu đồng bộ; kinh phí hạn hẹp; văn bản quy phạm pháp luật và sự phối hợp liên ngành còn nhiều vướng mắc, thiếu thống nhất.

Các đại biểu thảo luận làm rõ những nội dung cần tập trung tháo gỡ

Tính đến thời điểm hiện tại, toàn quốc có 02 Viện vừa có chức năng giám định pháp y tâm thần, vừa có chức năng điều trị bắt buộc chữa bệnh tâm thần là Viện Pháp y tâm thần Trung ương và Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa; 05 Trung pháp y tâm thần khu vực trực thuộc Bộ Y tế; 02 cơ sở điều trị bắt buộc chữa bệnh trực thuộc Bộ Y tế là Bệnh viện Tâm thần Trung ương 1, Bệnh viện Tâm thần Trung ương 2 và 01 cơ sở điều trị bắt buộc chữa bệnh trực thuộc Sở Y tế là Bệnh viện Tâm thần Đà Nẵng. Tổng nhân lực toàn ngành pháp y tâm thần là 819 người, trong đó có 30 giám định viên pháp y tâm thần.

Các đại biểu thảo luận làm rõ những nội dung cần tập trung tháo gỡ

Lãnh đạo các Cục, Vụ, đơn vị giám định pháp y tâm thần và bắt buộc chữa bệnh đã thảo luận về công tác cán bộ, các chế độ chính sách đối với viên chức, nhân viên y tế và người lao động; về công tác tài chính, cơ sở vật chất và trang thiết bị; đại biểu của các đơn vị đã báo cáo và đề xuất những khó khăn vướng mắc trong hoạt động giám định pháp y tâm thần và bắt buộc chữa bệnh.

Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn kết luận hội nghị

Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn ghi nhận những kết quả đạt được của các đơn vị trong điều kiện hoạt động nhiều khó khăn. Để tiếp tục phát huy những kết quả đã đạt được, siết chặt kỷ cương, đề cao trách nhiệm của người đứng đầu, và tuyệt đối không để tái diễn tiêu cực, kiên định nguyên tắc độc lập, khách quan, Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn đề nghị các đơn vị nghiêm túc triển khai hiệu quả các Công điện, Chỉ thị, Nghị quyết, văn bản chỉ đạo, hướng dẫn của Bộ Y tế trong lĩnh vực giám định pháp y, pháp y tâm thần, bắt buộc chữa bệnh: Nghị quyết số 27-NQ/ĐU ngày 10/7/2025, Công điện số 949/CĐ-BYT ngày 11/7/2025, Công văn số 3781/BYT-KCB ngày 17/6/2025 về việc tăng cường quản lý, chỉ đạo trong lĩnh vực giám định pháp y, pháp y tâm thần, bắt buộc chữa bệnh. Duy trì kỷ luật nội bộ nghiêm minh.

Về lĩnh vực chuyên môn, sớm chuẩn hóa ban hành các quy trình, quy định và quy chế phối hợp với các cơ quan tố tụng trong công tác giám định pháp y tâm thần và bắt buộc chữa bệnh; tạo điều kiện về mặc tài chính, kinh phí, quản lý đúng quy định tại các đơn vị và sớm triển khai nhanh chế độ đặc thù của ngành pháp y tâm thần và bắt buộc chữa bệnh. Cần tổ chức giao ban thường xuyên, kiểm tra đột xuất, đánh giá độc lập, khuyến khích báo cáo sai phạm và khen thưởng xứng đáng các tập thể, cá nhân có thành tích nổi bật.

Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn: Cần tổ chức giao ban thường xuyên, kiểm tra đột xuất, đánh giá độc lập

Tăng cường kiểm tra, giám sát cán bộ, đảng viên ngay tại chi bộ, đơn vị nhất là người đứng đầu; thực hiện kê khai tài sản minh bạch, đúng quy định; tăng cường cơ chế tiếp nhận thông tin tố cáo tham nhũng, lãng phí tiêu cực; tăng cường cải cách thủ tục hành chính; chú trọng công tác luân chuyển cán bộ. Các đơn vị tiếp tục đoàn kết, khắc phục khó khăn, vượt qua thách thức và hoàn thành tốt nhiệm vụ mà Bộ Y tế giao phó./.