Xuất bản thông tin Xuất bản thông tin

Cuộc chiến sinh tử với vi khuẩn nguy hiểm đã được các bác sĩ Bệnh viện Bạch Mai giành phần thắng. Họ không chỉ giữ được tính mạng mà còn bảo tồn được chân phải cho một người đàn ông 59 tuổi – nạn nhân của nhiễm trùng hoại tử tiến triển nhanh, bắt nguồn từ một vết đốt nhỏ khi đi tắm biển.

Câu chuyện bắt đầu vào sáng sớm một ngày giữa tháng 7, sau buổi tắm biển, người đàn ông 59 tuổi thấy có cảm giác nhói nhẹ ở vùng đùi phải. Một sinh vật biển nào đó đã đốt vào da ông. Tuy nhiên, do vết đốt quá nhỏ, không gây đau đớn, sưng tấy hay bất kỳ dấu hiệu cảnh báo nào, bệnh nhân đã bỏ qua, cho rằng không đáng lo ngại.

Thế nhưng, chỉ khoảng 15 tiếng sau, toàn bộ vùng đùi phải bắt đầu sưng nề, tấy đỏ và đau dữ dội. Nhận thấy sự bất thường, bệnh nhân đến cơ sở y tế địa phương và lập tức được chuyển khẩn cấp đến Trung tâm Chống độc – Bệnh viện Bạch Mai trong tình trạng nguy kịch.

Lúc nhập viện, đùi phải của bệnh nhân đã sưng to, căng tức. Trên da xuất hiện các bọng nước chứa dịch nâu đen – dấu hiệu điển hình của hoại tử mô sâu. Với nền bệnh lý mãn tính như Gút, tăng huyết áp và hệ miễn dịch suy yếu, nhiễm trùng ở bệnh nhân diễn tiến vô cùng nhanh chóng.

“Chỉ trong chưa đầy 24 giờ, vi khuẩn đã tấn công dữ dội, phá hủy các lớp mô dưới da, gây viêm mô bào hoại tử tiến triển nhanh và lan vào máu gây sốc nhiễm khuẩn. Bệnh nhân tụt huyết áp, suy hô hấp, suy thận cấp, bùng phát cơn bão cytokine với nồng độ IL-6 vượt quá ngưỡng xét nghiệm. Chúng tôi buộc phải cho bệnh nhân thở máy, dùng thuốc vận mạch, lọc máu liên tục và lọc hấp phụ cytokine để kiểm soát tình trạng”, BS. Nguyễn Huy Tiến – Trung tâm Chống độc cho biết.

Sau khi lấy mẫu dịch và máu xét nghiệm, thủ phạm được xác định là Vibrio vulnificus – một loài vi khuẩn đặc biệt nguy hiểm sống trong môi trường nước biển, nước lợ và cửa sông. Đây là vi khuẩn có khả năng gây hoại tử vết thương và tử vong nhanh chóng, từng được ví như “sát thủ tàng hình của biển cả”.

Tại Mỹ, mỗi năm có khoảng 150-200 ca nhiễm Vibrio vulnificus, và khoảng 1/5 số người mắc tử vong – đôi khi chỉ sau 24 đến 48 giờ. Với tốc độ tiến triển nhanh và khả năng gây sốc nhiễm trùng cực kỳ nặng, đây là kẻ thù thầm lặng cực kỳ nguy hiểm, đặc biệt với những người có bệnh nền hoặc miễn dịch yếu.

Trước tình thế bệnh nhân nguy kịch, cuộc hội chẩn toàn viện khẩn cấp được tổ chức với sự tham gia của gần 10 chuyên khoa: Trung tâm Chống độc, Hồi sức tích cực, Gây mê hồi sức, Vi sinh, Cơ xương khớp, Phẫu thuật Tạo hình Thẩm mỹ, Chấn thương chỉnh hình cột sống, Nội tiết – Đái tháo đường, Y học Nhiệt đới…

Cuộc họp mang tính sống còn, với các ý kiến phân tích, tranh luận căng thẳng để tìm phương án điều trị tối ưu. Cuối cùng, phương án được chốt là mổ cấp cứu khẩn cấp để rạch rộng, dẫn lưu, cắt lọc toàn bộ mô hoại tử và giải phóng áp lực trong khoang cơ đang bị chèn ép.

“Khi vi khuẩn đã phá hủy các lớp mô và lan vào máu, việc mổ sớm là biện pháp duy nhất để giữ mạng sống, chặn đứng quá trình hoại tử lan rộng. Nếu chậm trễ, không những bệnh nhân sẽ tử vong mà còn phải cắt cụt toàn bộ chân, thậm chí hoại tử lan đến ổ bụng”, một bác sĩ tham gia phẫu thuật cho biết.

Ca mổ được tiến hành thần tốc. Các mô hoại tử được cắt bỏ, vùng nhiễm trùng được làm sạch, dịch được dẫn lưu. Đồng thời, bệnh nhân được dùng phối hợp 4 loại kháng sinh mạnh, cả phổ rộng và phổ hẹp, cùng lúc tiếp tục hồi sức tích cực.

Ngay sau phẫu thuật, những tín hiệu tích cực đầu tiên xuất hiện: huyết áp ổn định dần, liều thuốc vận mạch giảm, tình trạng sốc cải thiện. Sau 6 ngày, bệnh nhân được rút ống thở, tự thở được và có thể nói chuyện nhẹ nhàng. Các chỉ số viêm nhiễm giảm mạnh, mô lành bắt đầu hồi phục, hoại tử ngừng tiến triển.

Hiện bệnh nhân đã được chuyển sang Khoa Phẫu thuật Tạo hình Thẩm mỹ để tiếp tục điều trị, chăm sóc và phục hồi vết thương. Dù phía trước vẫn còn những lần mổ tạo hình, ghép da, nhưng việc giữ được chân và mạng sống của bệnh nhân đã là một kỳ tích.

TS. BS Nguyễn Trung Nguyên – Giám đốc Trung tâm Chống độc nhấn mạnh Vibrio vulnificus thường phát triển mạnh vào mùa hè trong môi trường nước biển ấm. Chúng có thể gây bệnh qua các vết thương hở hoặc qua thực phẩm biển chưa được nấu chín (nhất là hàu sống).

“Người có bệnh nền về gan, máu, suy giảm miễn dịch hoặc đang dùng thuốc kháng acid dạ dày rất dễ mắc bệnh nặng. Chỉ cần một vết xước nhỏ ở tay, chân – nếu tiếp xúc với nước biển hoặc hải sản sống – vi khuẩn có thể xâm nhập và diễn tiến rất nhanh, đe dọa tính mạng”, TS. Nguyên cảnh báo.

Để phòng ngừa, người dân cần:

Tránh để hải sản sống hoặc nước biển tiếp xúc với vết thương hở.

Không ăn hải sản sống hoặc chưa nấu kỹ, nhất là hàu.

Nếu có vết thương khi ở biển, cần rửa sạch ngay bằng nước sạch hoặc nước muối sinh lý, sát khuẩn và theo dõi sát.

Khi thấy dấu hiệu bất thường như sưng đỏ, đau tăng, xuất hiện mảng da tái hoặc thâm đen, phải đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt.

“Nhiễm trùng mô mềm hoại tử, dù hiếm gặp, nhưng cực kỳ nguy hiểm. Chúng tôi đã chứng kiến nhiều bệnh nhân tử vong chỉ vì một vết thương nhỏ, tưởng chừng vô hại. Cảnh giác và xử lý đúng lúc là điều quan trọng nhất để bảo vệ tính mạng và tránh tàn phế”, TS. Nguyên chia sẻ thêm.

Phòng Truyền thông Y tế

Huyền Thị Lê